برنامه جهانی تامین و توزیع واکسن های کووید-۱۹ (کوواکس) از امضای توافق نامه پیش خرید  ۴۰ میلیون دوز واکسن کووید-۱۹ ساخت شرکت های فایزر و بایون تک و توافق تأمین واکسن با شرکت آسترا زنکا خبر داد. در این مقاله آمده است:

بنا بر اعلام تارنمای سازمان بهداشت جهانی، انتظار می رود برای استفاده از لیست اضطراری این سازمان ۱۵۰ میلیون دوز نامزد واکسن «آسترا زنکا- آکسفورد طبق توافق موجود با موسسه سرم سازی هند (SII) و شرکت آسترا زنکا در سه ماهه نخست سال۲۰۲۱ در دسترس باشد. بنابراین کوواکس در تلاش است تا پایان سال حداقل ۲ میلیارد دوز از جمله حداقل ۱.۳ میلیارد دوز به ۹۲ اقتصاد با درآمد کمتر ارائه دهد.  ابتکار جهانی برای اطمینان از دسترسی سریع و عادلانه به واکسن کووید-۱۹ موسوم به کوواکس برای همه کشورها ، صرف نظر از سطح درآمد، توافق نامه پیش خرید با شرکت فایزر برای حداکثر ۴۰ میلیون دوز از واکسن تولیدی فایزر-بایون تک که قبلا تایید استفاده اضطراری سازمان بهداشت جهانی (WHO) را دریافت کرده است، امضا کرد.  در حمایت بیشتر از مأموریت خود برای تسریع در دسترس بودن واکسن برای کشورهای کم درآمد و کمک به پایان سریع مرحله حاد بیماری همه گیر کووید-۱۹، کوواکس تأیید کرد که از گزینه های دیگر نیز از طریق توافق نامه موجود با موسسه سرم هند (SII) - برای دریافت اولین ۱۰۰ میلیون دوز واکسن آسترازنکا-آکسفورد استفاده خواهد کرد.  بخش اعظم این ۱۰۰ میلیون دوز برای تحویل در سه ماهه اول سال جاری میلادی در نظر گرفته شده و اختصاص به لیست اضطراری سازمان بهداشت جهانی خواهد داشت.   روند بررسی سازمان بهداشت جهانی که در حال حاضر در حال انجام است ، به دنبال تأیید استفاده محدود در موارد اضطراری توسط سازمان نظارت بر داروی هند در اوایل ماه جاری است و یک جنبه مهم برای اطمینان از کیفیت واکسن مورد نظر کوواکس برای استفاده بین المللی است. طبق آخرین به روزرسانی سازمان بهداشت جهانی، پیش بینی می شود در مورد این واکسن تا اواسط فوریه تصمیم گیری شود.  کوواکس همچنین پیش بینی می کند ، از طریق توافق موجود با آسترا زنکا، حداقل ۵۰ میلیون دوز دیگر واکسن این شرکت برای تحویل به مشارکت کنندگان کوواکس در سه ماهه نخست امسال در دسترس باشد.   در همین رابطه دکتر «ست برکلی» مدیر عامل اتحادیه واکسن (Gavi) که مدیریت خرید و توزیع کوواکس را به عهده دارد گفت: «امروز  با تأیید قانونی برای واکسن «آسترازنکا-آکسفورد» و انعقاد موفقیت آمیز توافق برای واکسن فایزر-بایون تک یک نقطه عطف دیگر برای کوواکس رقم می خورد. ما پیش بینی می کنیم که بتوانیم واکسن های کووید-۱۹ را تا پایان ماه فوریه تحویل دهیم. این فقط برای کوواکس قابل توجه نیست ، بلکه گامی بزرگ برای دستیابی عادلانه به واکسن ها و بخشی اساسی از تلاش جهانی برای غلبه بر این همه گیری است. ما فقط زمانی ایمن خواهیم بود که همه جا امن باشد.»  کوواکس در حال حاضر مشغول آماده سازی انجام واکسن در کشورهای واجد شرایط به رهبری صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل (یونیسف)، سازمان بهداشت جهانی و اتحادیه واکسن در حال حاضر برای در حال انجام واکسن به کشورهای واجد شرایط برای پشتیبانی است.  دکتر «تدروس آدهانوم» مدیر کل سازمان بهداشت جهانی گفت: توزیع واکسن فوری و عادلانه فقط یک ضرورت اخلاقی نیست ، بلکه یک ضرورت امنیتی ، اقتصادی و استراتژیک است.» به گفته وی توافق نامه با فایزر کمک می کند تا کوواکس بتواند جان انسان ها را نجات دهد ، سیستم های بهداشتی را تثبیت کند و بهبود اقتصادی جهانی ایجاد کند.  همچنین «هنریتا فور» مدیر اجرایی یونیسف گفت: «توافق نامه های خرید واکسن های نجات دهنده را در دسترس مردم آسیب پذیرترین کشورها قرار می دهد. اما در عین حال ما در حال ایمن سازی واکسن ها هستیم و باید اطمینان حاصل کنیم که کشورها آماده دریافت آنها هستند ، روند واکسیناسیون را آغاز و به آنها اعتماد می کنند.»  مرکز تسهیلات کوواکس در نظر دارد تا پایان این ماه برای همه ۱۹۰ اقتصاد شرکت کننده، میزان تخصص دوز را مشخص دهد. این تخصیص، راهنمایی های موقت را برای شرکت کنندگان فراهم می کند و شاخصی است برای آماده سازی تخصیص نهایی تعداد دوزهایی که هر کشور مشارکت کننده در دورهای اول توزیع واکسن دریافت خواهد کرد.  کوواکس اکنون توافقاتی را برای دستیابی به بیش از دو میلیارد دوز با چندین شرکت تولید کننده واکسن منعقد کرده است. مذاکرات برای تأمین دوزهای بیشتر از طریق توافق نامه های تحقیق و توسعه موجود توسط کوواکس و با همکاری ائتلاف برای نوآوری های آمادگی برای مقابله با اپیدمی (CEPI) از طریق ارزیابی محصولات جدید با نتایج امیدوار کننده و از طریق کمک مالی اهدا کنندگان ادامه دارد.  هدف این است که حداقل ۲۰ درصد از جمعیت هر کشور مشارکت کننده در کوواکس تا پایان سال واکسن کووید-۱۹ را دریافت کند.

در این راستا حداقل ۱.۳ میلیارد از این دوزها تا پایان سال ۲۰۲۱ در اختیار ۹۲ اقتصادی واجد شرایط قرار می گیرد.  دکتر «ریچارد هچت» مدیر عامل CEPI تاکید می کند: پیشرفت در تولید واکسن تاکنون فوق العاده بوده و واضح است که ما اکنون ابزارهایی را برای پایان بخشیدن به مرحله حاد همه گیر فراهم می کنیم. اما با توجه به سرعتی که این بیماری همه گیر دارد ، نباید سرعت تلاش خود را کاهش دهیم. به گفته وی این مسئله تمرکز شدیدی را طلب می کند که باید با ادامه سرمایه گذاری در تحقیق و توسعه واکسن یک قدم جلوتر از ویروس باشیم.  هدف اصلی برنامه کوواکس تسریع در ساخت و تولید واکسنهای کووید-۱۹ و حصول اطمینان از توزیع عادلانه آنها در فقیرترین کشورهای جهان است. بر پایه این توافق مقرر شده تا پایان سال ۲۰۲۱ نزدیک به ۲ میلیارد دوز واکسن کووید-۱۹ در ۱۹۰ کشور مشارکت کننده در این برنامه به طور عادلانه توزیع شود. کوواکس ضمن مشارکت در خرید و تحویل واکسن به ۹۲ کشور کمدرآمد، از خرید واکسن توسط سایر کشورهای عضو این برنامه پشتیبانی میکند.  ایران از جمله کشورهایی است که ضمن مشارکت در برنامه کوواکس، موافقتنامه های استفاده از تسهیلات کوواکس را امضا کرده است. اخیرا نیز بنا به گفته سعید نمکی، وزیر بهداشت ایران، این کشور با واریز ۲۰۰ میلیون یورو ۱۶.۸ میلیون دوز واکسن کووید-۱۹ از کوواکس خریداری کرده است.

ترجمه و تنظیم: فائزه صدقی